Hoe verwarm je je huis zo energiezuinig mogelijk?

Energiezuinig verwarmen betekent dat je met zo min mogelijk gas of stroom een comfortabele temperatuur in huis haalt. Dat is iets anders dan minder stoken. Je huis mag gewoon warm zijn. Het gaat erom dat er onderweg zo weinig mogelijk warmte verloren gaat: in de ketel, in de leidingen, door de muren en door het dak.

Veel huishoudens beginnen bij de techniek. Ze kijken naar een nieuwe ketel of een warmtepomp, terwijl er in hun woning nog winst te halen valt met instellingen die niets kosten. Begin daarom aan de goede kant.

Dit is de goedkoopste stap. Je verandert niets aan je woning, alleen aan de manier waarop je installatie draait.

Zet de aanvoertemperatuur van je cv-ketel lager

De aanvoertemperatuur is de temperatuur van het water dat je cv-ketel naar de radiatoren stuurt. Staat die hoog, dan schakelt je ketel niet naar de zuinige condensatiestand en gooi je rendement weg. Milieu Centraal adviseert een aanvoertemperatuur van 50 tot 60 graden. Is je woning goed geïsoleerd, dan kan 35 tot 50 graden vaak ook.

Je huis wordt hierdoor iets langzamer warm. Het blijft wel even warm.

Verlaag de temperatuur van je warme kraanwater

Staat je warmwatertemperatuur op 80 graden, dan verwarm je water dat je daarna weer koud bijmengt onder de douche. Zet hem terug naar 60 graden. Lager dan 60 graden is niet verstandig, omdat legionella dan een risico wordt. Zet je toestel ook in de ecostand als je die hebt. Dat scheelt volgens Milieu Centraal ongeveer 15 kubieke meter gas per jaar.

Stook per ruimte en let op de thermostaat

Elke graad die je de thermostaat hoger zet, kost op jaarbasis ongeveer 10 procent meer energie. Dat is de simpelste rekensom in huis. Verwarm daarnaast alleen de ruimtes die je gebruikt en houd deuren dicht.

Laat je installatie waterzijdig inregelen

Bij waterzijdig inregelen stelt een cv monteur elke radiator zo af dat hij precies de hoeveelheid water krijgt die hij nodig heeft. Zonder die afstelling krijgt de radiator dicht bij de ketel te veel water en die op zolder te weinig. Je stookt dan het hele huis warm om één koude kamer op te lossen. Een goed ingeregelde installatie verdeelt de warmte gelijkmatig en draait op een lagere temperatuur. Dit gebeurt vaak tijdens het jaarlijks onderhoud.

Warmte die door je dak of muren verdwijnt, moet je opnieuw opwekken. Isolatie is daarom bijna altijd de verstandigste investering voordat je een nieuw verwarmingssysteem kiest.

De volgorde die voor de meeste woningen werkt:

1. Dak of vlieringvloer. Warmte stijgt, dus hier gaat het meeste verloren.
2. Spouwmuur of gevel. Groot oppervlak, groot effect.
3. Vloer of bodem. Merkbaar op koude voeten en op je verbruik.
4. Glas. Enkel glas vervangen door HR++ of triple glas.
5. Kieren en naden. Goedkoop en snel gedaan.

Isolatie doet meer dan besparen. Het verlaagt ook de temperatuur die je installatie nodig heeft. En dat is precies de voorwaarde om later zuinig te kunnen verwarmen met een warmtepomp.

Hier komt de vraag waar de meeste mensen mee zitten: cv-ketel of warmtepomp? Er is geen antwoord dat voor iedereen klopt. Twee identieke woningen naast elkaar kunnen om een andere oplossing vragen, omdat de één vloerverwarming en zonnepanelen heeft en de ander radiatoren en een matig geïsoleerde zolder.

Dit zijn de vier routes die we in de praktijk het meeste zien.

Een energiezuinige HR cv-ketel. Voor woningen met radiatoren en een gemiddeld isolatieniveau blijft dit vaak de meest logische keuze. Een moderne energiezuinige cv-ketel haalt een hoog rendement en is meteen zuiniger dan een toestel van vijftien jaar oud. Wil je je oude cv-ketel vervangen zonder je hele woning aan te passen, dan is dit de rustigste route.

Een hybride warmtepomp. Een hybride warmtepomp werkt samen met je cv-ketel. De warmtepomp doet het grootste deel van het jaar het werk, de ketel springt bij op koude dagen en voor warm water. Volgens Milieu Centraal verbruik je hiermee ongeveer 60 tot 70 procent minder aardgas. Voor veel bestaande woningen is dit de meest praktische stap richting duurzamer verwarmen.

Een volledig elektrische warmtepomp. Een volledig elektrische warmtepomp vraagt om een goed geïsoleerde woning en een afgiftesysteem dat met lage temperaturen uit de voeten kan, zoals vloerverwarming of ruime radiatoren. Onder die voorwaarden verwarm je zonder gas. Twijfel je of dit haalbaar is, lees dan of een warmtepomp bij jouw woning past.

Een airco die ook verwarmt. Een airco die ook kan verwarmen is een efficiënte manier om losse ruimtes bij te verwarmen. Denk aan een werkkamer, een zolderkamer of een uitbouw die je niet het hele jaar door hoeft mee te stoken.